Steun ons en help Nederland vooruit

maandag 14 oktober 2019

Ingezonden: De nieuwe historische binnenstad?

Een ingezonden opiniestuk door Kiki Norbruis, D66 Centrum bestuurslid Communicatie. Zij blikt als binnenstadbewoner van Amsterdam terug op de bijeenkomst in de Beurs van Berlage waar Zef Hemel op 10 oktober zijn werk Een nieuwe historische binnenstad overhandigde aan burgemeester Femke Halsema.

De binnenstad in 2040? Mijn Hemel

Hoogleraar grootstedelijke vraagstukken aan de UvA, Zef Hemel schetste deze zomer een 2040 visie voor de historische Amsterdamse binnenstad. Begin oktober deelde de visionair in de Beurs van Berlage zijn bevindingen met bewoners, geïnteresseerden en burgemeester Halsema. Hemel overhandigde zijn werk – geen dik rapport, maar een bescheiden essay – officieel aan de burgemeester.

Halsema noemde Hemels’ werk creatief en ambitieus. Ze herkent essentiële elementen uit zijn analyse. De binnenstad is verwaarloosd. Het centrum staat onder druk doordat economische vooruitgang jarenlang heeft gedomineerd, met vervreemding als één van de gevolgen. “Momenteel is de meerderheid van de binnenstad passant,” stelt ze. “We moeten onszelf de vraag stellen: wie is eigenaar van de gedeelde binnenstad? Zo kunnen we een einde maken aan de toeristische monocultuur en gaan werken aan een aantrekkelijke binnenstad voor heel Amsterdam mét sociale culturele samenhang.” Ook D66-er Mascha ten Bruggencate is in haar rol als voorzitter van het dagelijks bestuur Centrum aanwezig. Zij benadrukte in haar inleidende woorden dat “dit het begin is van vele gesprekken en er gekeken moet worden hoe Hemels’ visie kan worden doorvertaald naar praktisch beleid voor een binnenstad waar Amsterdammers willen blijven wonen en werken.”

Hemel voelde zich de afgelopen zomer een biechtvader in de kerk, waar hij expliciet niet naar de toekomst keek, maar vragen over de geschiedenis stelde. Hij voerde talloze gesprekken met experts en betrokkenen en luisterde naar levenservaringen van bewoners tijdens publieksavonden in de Oude Kerk op de Wallen. Bij de bijeenkomst in de Beurs van Berlage herrijst hij als prediker en deelt Hemelse visioenen voor een betere binnenstad. De ruim 300 aanwezigen hebben een duidelijke taak, ja knikken en amen zeggen. Een suggestie of kritische kanttekening wuift hij gemakkelijk weg.

Wanneer uit het publiek de suggestie komt om van Noord de alternatieve toeristentrekpleister te maken, lijkt de planoloog voornamelijk oog te hebben voor zijn eigen verhaal. Een tweede toeristencentrum tunnelvisie, met als eindbestemming de Zuidas. Dit terwijl Noord met de komst van de Noord/Zuidlijn niet drie haltes, zoals de Zuidas, maar slechts één stop of een vermakelijk boottochtje verwijderd is van het stadscentrum. De grond is goedkoper en niet onbelangrijk daar heb je het IJ. Amsterdam én Nederland staan bekend als waterparadijs, juist daarom zou die omgeving op een natuurlijke wijze toeristen moeten trekken.

Bewoners vragen zich af wanneer de Amsterdammers weer centraal staan. En wat te doen met het Wallengebied? Hemel vat de coffeeshop- en de Wallenproblematiek samen in twee woorden: wicked problems. Extreem moeilijke problemen die niet makkelijk op te lossen zijn en continu transformeren. Ook in zijn essay komen deze twee thema’s, die juist voor bewoners voor veel problemen zorgen, er bekaaid af. Dit zijn dé onderwerpen die leven onder de binnenstadbewoners. Ze willen dat de gemeente grenzen gaat stellen aan het aantal bezoekers, ze vragen zich af of het verplaatsen van toerisme naar de Zuidas realistisch is en ze zien steeds meer echte Amsterdammers uit de binnenstad vertrekken. Ze zijn bezorgd. Volgens Hemel moeten we niet vertrekken, maar ons in de binnenstad juist meer manifesteren als Amsterdammers, dan gaat de toerist zich vanzelf weer te gast voelen.

Na ruim twee uur voelen zowel Hemel als de betrokken bewoners zich gehoord. De problematiek van vervreemding en massatoerisme wordt herkent, maar er worden vraagtekens gezet bij de toepasbaarheid van de voorgestelde toekomstvisie. Het best is waarschijnlijk dan ook om de veertig pagina’s van Zef Hemel als een écht essay te lezen. Niet als blauwdruk voor de Amsterdamse binnenstad, maar als een betoverend betoog.

Ingezonden door: Kiki Norbruis

Zelf meepraten?

Ben jij een betrokken bewoner uit het centrum van Amsterdam en wil jij je D66-stem laten horen? Dat kan! We zijn altijd op zoek naar de mening van mensen uit onze buurt. Je kan iemand uit het D66 stadsdeelbestuur of de D66 stadsdeelcommissie benaderen met ideeën, vragen of als je behoefte hebt aan een nadere kennismaking. Daarnaast is iedereen natuurlijk altijd welkom bij activiteiten en stadsdeelcommissievergaderingen. Bekijk de agenda voor meer informatie.